Hipotermi ve Soğuk Yanığı

Hipotermi ve Soğuk Yanığı

Hipotermi

 class=

Hipotermi (anormal derecede düşük vücut sıcaklığı) ve donma, bir kişinin aşırı soğuk sıcaklıklara maruz kaldığında ortaya çıkabilecek tehlikeli bir durumdur. Hipotermi tıbben, kasıtlı veya kazayla oluşan koşulların neden olduğu vücut iç sıcaklığında anormal düşüş olması olarak tanımlanmaktadır. Yetişkin bir bireyin normal vücut sıcaklığı yaklaşık olarak 37 ° C olup bu sıcaklık 35 ° C’nin altına düşmesi ile hipotermi ortaya çıkar. Kimin en fazla risk altında olduğu, belirtileri ve semptomları ve birinde hipotermi veya donma geliştirirse ne yapılması gerektiği de dahil olmak üzere hipotermi ve donma hakkında daha fazla bilgi edinerek bu kış güvende kalın.

Hipotermi nedir?

Hipotermi, çok soğuk sıcaklıklara uzun süre maruz kalınmasından kaynaklanan vücut sıcaklığının anormal düşüklüğünü tanımlar. Primer hipoterminin Amerika Birleşik Devletleri’nde her yıl yaklaşık 600 ölüme neden olduğu tahmin edilmekle birlikte ülkemiz için güvenilir bir veri bulunmamaktadır.

  • Soğuk havalara maruz kaldığında, vücudunuz ısıyı üretilenden daha hızlı bir şekilde kaybetmeye başlar.
    • Vücut ısısı kaybı vücut ısısı üretimini aştığında hipotermi ortaya çıkar. 
  • Eğer bu süreç uzun sürerse vücudunuzun depolanmış enerjisini tüketir, bu da daha düşük vücut sıcaklığına yol açar.
  • Çok düşük vücut ısısı beyni etkiler, kurbanı net düşünemez veya iyi hareket edemez hale getirir. Bu hipotermiyi özellikle tehlikeli hale gelmesine yol açar.
  • Hipotermi büyük olasılıkla çok soğuk sıcaklıklara maruz kalınması ile ortaya çıksa da, bir kişinin yağmurda ıslanması, terlemesi veya soğuk suya dalması sonrasında da ortaya çıkabilir.
    • Hipotermi nedenleri içerisinde soğuk havaya maruziyet ve soğuk suya dalma en yaygın olanlarıdır, ancak sıcak iklimlerde insanlar serin bir yüzeyde hareketsiz (ör. Sarhoş olduklarında) veya yüzme sıcaklığındaki suda çok uzun süre kalmaları (örn. 24 ° C), ıslak giysiler ve rüzgar hipotermi riskini artırır.
    • Çok soğuk suya ani dalma, 5 ila 15 dakika içinde ölümcül hipotermiye neden olabilir. Bununla birlikte, çoğunlukla bebekler ve küçük çocuklar olmak üzere birkaç kişi, buzlu suya tamamen batmış halde 1 saat kadar hayatta kalmıştır.
    • Hipotermiden etkilenen bireylerde paradoksal soyunma görülebilir.
GÖZAT  Alüminyum Tencere, Tava, Çaydanlık Zararlı Mı?

Hipotermi açısından kimler risk altındadır?

Hipotermi kurbanları genellikle:

  • Uzun süre açık havada kalan insanlar — doğa sporcuları, yürüyüşçüler, avcılar, evsizler vb.
    • Ayrıca unutulmamalıdır ki, çok soğuk bir ortamda olmak, kronik hastalıklara sahip olmak veya hareket edememek hipoterminin neden olduğu zarar riskini artırır.
  • Yiyecek, giyecek veya ısıtmanın yetersiz olduğu yetişkinler,
    • İklim, sosyal koşullar, yetersiz giyim etkilidir.
  • Soğuk yatak odalarında uyuyan bebekler,
  • Alkol veya yasadışı madde kullanan kişiler.

Hipotermi belirti ve bulguları nelerdir?

hipotermi

Semptomlar titreme ve uyuşukluktan kafa karışıklığına, komaya ve ölüme kadar ilerleyebilir. Teşhis için ağız sıcaklığı değil, çekirdek sıcaklık ölçülmelidir. Civalı termometreler genellikle 34 C altındaki sıcaklıkları ölçmemek üzere tasarlandıkalrı için elektronik termometreler tercih edilir; birçok standart cıva termometresi 34 ° C’lik bir alt limite sahiptir. Rektal ölçüm (anüsten, makattan) en doğru yoldur. Hipotermi açısından uyarıcı belirtiler:

Yetişkinler:

  • Başlangıçta yoğun titreme meydana gelir, ancak yaklaşık 31 ° C’nin altında durur ve vücut sıcaklığının daha hızlı bir şekilde düşmesine izin verir.
    • Şiddetli hipotermide titreme azalır ve durur.
      • Titreme durduğunda, insanlar daha halsiz hale gelir ve komaya girer.
  • Yorgunluk veya çok yorgun hissetme,
  • Kafa karışıklığı,
    • Kişi ilk başta veya daha sonra titreyerek kafa karışıklığı yaşayabilir ve farkındalığını kaybedebilir.
  • Ellerde yuvarlanma hareketleri,
  • Hafıza kaybı,
  • Konuşma bozukluğu,
  • Uyuşukluk.

Bebekler:

  • Parlak kırmızı, soğuk cilt,
  • Çok düşük enerji.

Hipotermi Sınıflaması

Hipotermi genellikle vücut sıcaklığının 35.0 °C altına düştüğü durumlarda, iç organların sıcaklıkları baz alınarak sınıflandırılmaktadır. Sınıflandırmada kullanılan bir diğer sistem ise İsviçre Derecelendirme sistemidir.

İsviçre DerecelendirmesiBelirtilerSeviyeSıcaklık
Derece 1Uyanık ve TitremeHafif32 – 35 C
Derece 2Uykulu ve Titreme YokOrta28 – 32 C
Derece 3Bilinç ve Titreme YokŞiddetli20 – 28 C
Derece 4Yaşam Belirtisi YokÇok Şiddetli< 20 C

Beklemeyin – harekete geçin

Hipotermi tıbbi bir acil durumdur. Termoregülasyon yaklaşık 30 ° C’nin altında durur; vücut daha sonra yeniden ısınma için harici bir ısı kaynağına bağımlı olmalıdır. Yukarıdaki işaretlerden herhangi birini fark ederseniz, kişinin vücut sıcaklığını ölçün. 35 ° C’nin altındaysa, derhal tıbbi yardım alın!

GÖZAT  Hava Civa Otu ile Merhem Yapımı...

Hemen tıbbi yardım alamıyorsanız, kişiyi ısıtmaya çalışın.

  • Kişiyi sıcak bir odaya veya barınağa alın.
  • Kişinin giymekte olduğu tüm ıslak giysileri çıkarın.
  • Varsa elektrikli bir battaniye kullanarak kişinin vücudunu ısıtın. Yoksa, gevşek, kuru battaniyeler, giysiler, havlular veya çarşaflar da kullanabilirsiniz.
    • Isınma ve kuruma, vücut ısısı çok düşük olmadığı sürece iyileşmeye yol açabilir.
  • Sıcak içecekler vücut sıcaklığını artırmaya yardımcı olabilir, ancak alkollü içecekler vermeyin.
    • Bilinçsiz bir kişiye içecek vermeye çalışmayın.
  • Vücut ısısı arttıktan sonra, kişiyi kuru tutun ve başları ve boyunları da dahil olmak üzere vücutlarını sıcak bir battaniyeye sarın.
  • Genel durumu iyi olan hastalar için, çekirdek sıcaklığının 1 ° C / saat hızında yükselmesi kabul edilebilir.
    • Sağlam termoregülasyonlu (titreme ile gösterilir) hafif hipotermide (sıcaklık 32.2 ila 35 ° C), ısıtmalı battaniyeler ve içmek için sıcak sıvılarla yalıtım yeterlidir.
    • Hastaların sıcaklığı < 32.2 ° C, kalp açsıından stabil değilse, hormon yetmezliği (hipoadrenalizm veya hipotiroidizm gibi) veya travma, toksinler veya predispozan bozukluklara sekonder hipotermi varsa aktif yeniden ısınma gereklidir.
  • Mümkün olan en kısa zamanda kişiye uygun tıbbi yardım alın.
    • Vücut ısısı çok düşükse, sağlık çalışanları ısıtılmış oksijen ve ısıtılmış sıvılarla damar yolunu kullanarak kişiyi ısıtılabilir veya plastik tüpler yoluyla mesaneye, mideye, karın boşluğuna veya göğüs boşluğuna ısı verebilir ayrıca cildi ısıtırlar.
  • Şiddetli hipotermisi olan bir kişi bilinçsiz olabilir ve nabız veya nefes almıyor gibi görünebilir. Bu durumda derhal acil yardım alın.

Kişi ölü gibi görünse bile KPR (KardiyoPulmoner Resüsitasyon, Kalp Masajı) uygulayın. KPR, kişi yanıt verene veya tıbbi yardım sağlanana kadar devam etmelidir. KPR yaparken kişiyi ısıtmaya devam edin. Bazı durumlarda, ölü gibi görünen hipotermi kurbanları başarılı bir şekilde canlandırılabilir.

Soğuk Yanığı

Soğuk yanığı nedir?

Soğuk yanığı, donmanın neden olduğu bir yaralanma türüdür. Etkilediği alanlarda, genellikle burun, kulaklar, yanaklar, çene, parmaklar ve ayak parmakları gibi ekstremitelerde duyu ve renk kaybına yol açar. Soğuk yanığı vücuda kalıcı olarak zarar verebilir ve ciddi vakalar amputasyona (etkilenen vücut parçasının ameliyat ile çıkararılması) yol açabilir.

En çok risk kimler risk altındadır?

Soğuk yanığı gelişme ihtimali daha yüksek olan bireyler;

  • Kan dolaşımının zayıf olması
  • Aşırı soğuk sıcaklıklar için uygun şekilde giyinmemiş

Soğuk yanığı belirtileri ve semptomları nelerdir?

Herhangi bir cilt bölgesinde kızarıklık veya ağrı fark ederseniz, soğuğa maruziyetten kaçının veya açıkta kalan cildi koruyun – soğuk yanığı başlıyor olabilir. Aşağıdaki işaretlerden herhangi biri soğuk yanığına işaret ediyor olabilir:

  • Beyaz veya grimsi sarı bir cilt alanı
  • Alışılmadık derecede sert veya balmumu hissi veren cilt
  • Uyuşma

Soğuk yanığı olan bir kişi, vücudunun donmuş kısımları başka biri işaret edene kadar bilmeyebilir.

Beklemeyin — harekete geçin!

Kendinizde veya bir başkasında soğuk yanığı belirtileri fark ederseniz, tıbbi yardım alın. Kişinin ayrıca hipotermi belirtileri gösterip göstermediğini kontrol edin. Hipotermi daha ciddi bir durumdur ve acil tıbbi bakım gerektirir.

Bir kişi soğuk yanığı belirtileri gösterir, ancak hipotermi belirtileri yoksa ve acil tıbbi bakım yoksa, aşağıdakileri yapın:

  • Kişiyi mümkün olan en kısa sürede sıcak bir odaya alın.
  • Kesinlikle gerekli olmadıkça, donma belirtileri gösteren ayaklarda veya ayak parmaklarının üzerinde yürümeyin – bu hasarı artırır.
  • Donmuş bölgeyi karla ovalamayın veya hiç masaj yapmayın. Bu daha fazla hasara neden olabilir.
  • Soğuk ısırmasından etkilenen alanları ılık (sıcak değil) suya koyun (su, vücudun etkilenmeyen kısımları ile dokunulabilecek sıcaklıkta olmalıdır).
  • Sıcak su yoksa, etkilenen bölgeyi vücut ısısını kullanarak ısıtın.
    • Örneğin, donmuş parmakları ısıtmak için bir koltukaltının ısısını kullanabilirsiniz.
  • Isıtma için bir ısıtma yastığı, ısı lambası veya soba, şömine veya radyatör ısısı kullanmayın. Etkilenen alanlar uyuşmuş olabilir ve etkilenen kişi kolayca yanabilir.
  • Bu adımları uygun tıbbi bakım yerine kullanmayın. Soğuk yanığı bir sağlık uzmanı tarafından kontrol edilmelidir. Ve unutmayın, hipotermi tıbbi bir acil durumdur ve acil tıbbi bakım gereklidir.

Hazır olun

İlk yardım veya acil kardiyopulmoner resüsitasyon (KPR) kursu almak, soğuk hava ile ilgili sağlık sorunlarına hazırlanmanın iyi bir yoludur. Ne yapacağınızı bilmek, hem kendi sağlığınızı hem de başkalarının sağlığını korumanın önemli bir parçasıdır.

Hazırlanmak, aşırı soğuk havalarla başa çıkmak zorunda kalmamak için en iyi savunmanızdır. Evinizi ve aracınızı kış fırtınalarından veya diğer acil kış durumlarından önce hazırlayarak ve aşırı soğuk havalarda güvenlik önlemleri alarak soğuk hava ile ilgili sağlık sorunları geliştirme riskinizi azaltabilirsiniz.

Hipotermi Sık Sorulan Sorular

Kaynaklar ve İleri Okuma

  1. https://www.cdc.gov/disasters/winter/staysafe/hypothermia.html
  2. https://www.merckmanuals.com/home/injuries-and-poisoning/cold-injuries/hypothermia
  3. https://www.bushcraftokulu.com/paradoksal-soyunma-paradoxical-undressing/
Oy Verebilirsiniz.
[Toplam Oy: 2 Ortalama: 5]
Serkan Sezer
Doğaya meydan okumaması gerektiğini bilen, ona adapte olmak isteyen, bushcraft felsefesini hayatının merkezine oturtmuş bilinmeyen bir denklemin parçası. Şehir hayatında tıp doktoru, video içeriği üreticisi ve internet sitesi geliştiricisi olarak hayatına devam etmekte.